در روزهای اخیر شاهد جهش نرخ ارز بودیم که بار دیگر بحث تأثیر تحریم و سیاستهای روانی بر بازار پولی را بر سر زبانها انداخت. بسیاری افزایشهای ناگهانی را ناشی از فعال شدن مکانیسم ماشه و فضاسازی رسانهای غرب میدانند؛ اما آیا این نوسانات ریشه اقتصادی دارد یا صرفاً بازتاب هیجان مقطعی معاملهگران است؟
مکانیسم ماشه؛ کلاف سردرگم تحریمها
ایران بیش از چهار دهه تحت فشار شدید تحریمهای بینالمللی قرار دارد و تحریمهای ثانویه آمریکا بهویژه پس از خروج واشنگتن از برجام بیشترین تلفات را به اقتصاد کشور وارد کرده است. فعال شدن مکانیسم ماشه بار دیگر بیم تعطیلی روابط مالی را در اذهان پدید آورد، اما تجربه نشان داده است که بسیاری از شرکای آسیایی، از جمله چین و روسیه، حاضر نیستند تحت فشار تحریمهای آمریکا همراهی کنند. این کشورها با تداوم مبادلات تجاری و ایجاد سازوکارهای جدید مالی—از جمله تعریف ارز منطقهای مشترک—نشان دادهاند که سیاستهای ارزی ایران را از انفعال خارج میکند.
افزایش نرخ ارز موقتی و غیر اقتصادی است
شفافیت اقتصادی؛ فرصتی برای تولیدکننده
فعال شدن مکانیسم ماشه گرچه در نگاه اول بهمعنای بیثباتی است، اما از زاویه دیگر شفافیت بیشتری به بازار میدهد. وقتی سیاستگذاران و تولیدکنندگان بدانند تحریمها ادامه مییابند، میتوانند برنامهریزی بلندمدت کنند، ذخائر ارزیشان را مدیریت کنند و ریسکهای احتمالی را از پیش پیشبینی نمایند. این رویکرد در بلندمدت از شوکهای عمیق اقتصادی جلوگیری کرده و به کاهش نوسانهای هیجانی کمک میکند.
پیشنهاداتی برای کنترل نوسانات
تقویت پیمانهای پولی دوجانبه با شرکای آسیایی و ارتقای شبکه سوئیفت جایگزین
بهبود ساختار بازار آزاد ارز با افزایش ذخایر و ابزارهای پوشش ریسک
با وجود همه فشارها، تجربه چند ماه گذشته نشان داده که پس از فروکش کردن هیجان سیاسی، نرخ ارز به کانالهای قبلی بازمیگردد. مقاومت استراتژیک در برابر تحریم و اتکا به بازارهای نوظهور میتواند پایههای ثبات پولی را مستحکم سازد و نوسانات غیر اقتصادی را به حداقل برساند.
**محمد رضوانی**
سردبیر و دبیر گروه سیاسی
محمد رضوانی روزنامهنگار باسابقه، تحلیلگر مسائل سیاسی و مدیر رسانهای با بیش از شانزده سال تجربه حرفهای در حوزه خبرنگاری سیاسی، تحلیل رویدادهای داخلی و بینالمللی و مدیریت تحریریههای خبری است. تمرکز اصلی وی بر تحولات سیاسی ایران، مسائل راهبردی خاورمیانه، دیپلماسی عمومی و جریانشناسی سیاسی میباشد.
**تحصیلات**
وی دارای مدرک کارشناسی ارشد علوم سیاسی از دانشگاه تربیت مدرس و کارشناسی روابط بینالملل از دانشگاه شهید بهشتی است. همچنین دورههای تخصصی تحلیل ژئوپلیتیک، امنیت ملی، جنگ نرم و دیپلماسی رسانهای را در مراکز معتبر داخلی و بینالمللی گذرانده است.
**سوابق حرفهای**
رضوانی فعالیت حرفهای خود را از اوایل دهه هشتاد به عنوان خبرنگار سیاسی در روزنامههای سراسری آغاز کرد. با گسترش فعالیتهایش در حوزه تحلیل سیاسی و مدیریت رسانه، وی مسئولیتهای گوناگونی از جمله دبیری گروه سیاسی در چندین روزنامه پرمخاطب و مدیریت سرویسهای خبری را بر عهده داشته است.
وی از سال ۱۳۹۸ به تیم تحریریه مجله خبری گویا پیوسته و به عنوان سردبیر و دبیر گروه سیاسی در این رسانه فعالیت میکند. در این مدت، سردبیری وی بر جهتگیری تحلیلی مجله و کیفیت محتوای سیاسی تأثیر چشمگیری داشته و تحلیلهای عمیق و گزارشهای دقیق وی درباره تحولات سیاسی ایران و منطقه، مورد توجه نخبگان و مخاطبان علاقهمند قرار گرفته است.
**تخصصها و حوزههای کاری**
تخصص اصلی رضوانی در تحلیل تحولات سیاسی داخلی، بررسی سیاست خارجی ایران، مسائل امنیتی خاورمیانه و جریانشناسی احزاب و گروههای سیاسی است. وی همچنین در زمینه مدیریت تحریریههای خبری، روزنامهنگاری تحلیلی، گزارشنویسی عمیق و مصاحبه با چهرههای سیاسی و اجرایی تجربه قابل توجهی دارد.
**روششناسی حرفهای**
رویکرد رضوانی در تحلیل سیاسی مبتنی بر پایش مستمر منابع خبری معتبر، اعتبارسنجی چندلایه اطلاعات، توجه به پیشینه تاریخی موضوعات و پرهیز از تحلیلهای شتابزده و سطحی است. وی در گزارشهای خود بر تفکیک واضح میان خبر و تحلیل، رعایت انصاف و بیطرفی، توجه به همه جوانب موضوع و پرهیز از جانبداری جناحی تأکید دارد.
**عضویت در نهادهای تخصصی**
وی عضو انجمن علوم سیاسی ایران و انجمن صنفی روزنامهنگاران ایران است و در همایشها و نشستهای تخصصی مرتبط با مسائل راهبردی، امنیت ملی و سیاست خارجی به عنوان سخنران و کارشناس مشارکت فعال دارد.