علت ابتلای فضانوردان به اختلال دید در سفرهای فضایی مشخص شد
مرداد 4, 1404
اقامت طولانیمدت در فضا با تغییرات متعدد در عملکرد بدن انسان همراه است که یکی از مهمترین پیامدهای آن، بروز مشکلات بینایی در فضانوردان است. پدیدهای که با نام “سندرم عصبی چشمی مرتبط با پرواز فضایی” یا به اختصار SANS شناخته میشود.
بر اساس یافتههای علمی، بسیاری از فضانوردان در طول اقامت در ایستگاه فضایی بینالمللی، با تاری دید مواجه شده و نیازمند استفاده از عینکهای قویتر میشوند. مطالعات نشان دادهاند که اقامت در محیط ریزگرانش باعث تغییر شکل ساختار چشم میشود؛ بهگونهای که دیسک بینایی (نقطه اتصال عصب بینایی به شبکیه چشم) دچار تورم میگردد.
محققان تأکید دارند که علت اصلی این اختلالات، تغییر مسیر حرکت مایعات بدن تحت تأثیر جاذبه صفر است. در چنین شرایطی، مایع مغزی نخاعی و خون برخلاف حالت عادی روی زمین، به سمت بخشهای بالایی بدن و مغز حرکت میکنند که نتیجه آن افزایش فشار بر چشم است.
برای مقابله با این مشکل، بررسیهایی درباره اثربخشی ابزار فشارسنج ران در جلوگیری از تجمع مایعات در سر در حال انجام است. اگر اثبات شود این ابزار میتواند فشار مایع را تعدیل کند، گامی مهم در ارائه راهحل غیرتهاجمی برای حفاظت از بینایی فضانوردان خواهد بود. این روش حتی ممکن است برای بیماران زمینی که با مشکلات مشابهی مواجه هستند نیز کاربرد داشته باشد.
در تحقیقات دیگری، متخصصان با اندازهگیری قطر عصب بینایی به نتایجی دست یافتهاند که میتواند شاخص قابل اعتمادی برای پیگیری تغییرات بینایی در ماموریتهای فضایی باشد. همچنین موردی از کاهش علائم بینایی یک فضانورد پس از مصرف مکملهای ویتامین B و افت سطح دیاکسید کربن در کابین، توجه پژوهشگران را به تعامل شرایط محیطی و تغذیه در حفظ سلامت چشم جلب کرده است.
یکی دیگر از موضوعات مورد بررسی، تأثیر اقامت بلندمدت در فضا بر بافت اطراف کره چشم است؛ دانشمندان معتقدند این بافتها در فضا نرمتر شده و همین موضوع ممکن است عامل تغییر شکل چشم باشد. نتایج این مطالعات نهتنها به فضانوردان در مأموریتهای طولانی مانند سفر به مریخ یا ماه کمک خواهد کرد، بلکه میتواند به شناخت بهتر اختلالات بینایی در افراد سالمند روی زمین نیز بینجامد.
**محمد رضوانی**
سردبیر و دبیر گروه سیاسی
محمد رضوانی روزنامهنگار باسابقه، تحلیلگر مسائل سیاسی و مدیر رسانهای با بیش از شانزده سال تجربه حرفهای در حوزه خبرنگاری سیاسی، تحلیل رویدادهای داخلی و بینالمللی و مدیریت تحریریههای خبری است. تمرکز اصلی وی بر تحولات سیاسی ایران، مسائل راهبردی خاورمیانه، دیپلماسی عمومی و جریانشناسی سیاسی میباشد.
**تحصیلات**
وی دارای مدرک کارشناسی ارشد علوم سیاسی از دانشگاه تربیت مدرس و کارشناسی روابط بینالملل از دانشگاه شهید بهشتی است. همچنین دورههای تخصصی تحلیل ژئوپلیتیک، امنیت ملی، جنگ نرم و دیپلماسی رسانهای را در مراکز معتبر داخلی و بینالمللی گذرانده است.
**سوابق حرفهای**
رضوانی فعالیت حرفهای خود را از اوایل دهه هشتاد به عنوان خبرنگار سیاسی در روزنامههای سراسری آغاز کرد. با گسترش فعالیتهایش در حوزه تحلیل سیاسی و مدیریت رسانه، وی مسئولیتهای گوناگونی از جمله دبیری گروه سیاسی در چندین روزنامه پرمخاطب و مدیریت سرویسهای خبری را بر عهده داشته است.
وی از سال ۱۳۹۸ به تیم تحریریه مجله خبری گویا پیوسته و به عنوان سردبیر و دبیر گروه سیاسی در این رسانه فعالیت میکند. در این مدت، سردبیری وی بر جهتگیری تحلیلی مجله و کیفیت محتوای سیاسی تأثیر چشمگیری داشته و تحلیلهای عمیق و گزارشهای دقیق وی درباره تحولات سیاسی ایران و منطقه، مورد توجه نخبگان و مخاطبان علاقهمند قرار گرفته است.
**تخصصها و حوزههای کاری**
تخصص اصلی رضوانی در تحلیل تحولات سیاسی داخلی، بررسی سیاست خارجی ایران، مسائل امنیتی خاورمیانه و جریانشناسی احزاب و گروههای سیاسی است. وی همچنین در زمینه مدیریت تحریریههای خبری، روزنامهنگاری تحلیلی، گزارشنویسی عمیق و مصاحبه با چهرههای سیاسی و اجرایی تجربه قابل توجهی دارد.
**روششناسی حرفهای**
رویکرد رضوانی در تحلیل سیاسی مبتنی بر پایش مستمر منابع خبری معتبر، اعتبارسنجی چندلایه اطلاعات، توجه به پیشینه تاریخی موضوعات و پرهیز از تحلیلهای شتابزده و سطحی است. وی در گزارشهای خود بر تفکیک واضح میان خبر و تحلیل، رعایت انصاف و بیطرفی، توجه به همه جوانب موضوع و پرهیز از جانبداری جناحی تأکید دارد.
**عضویت در نهادهای تخصصی**
وی عضو انجمن علوم سیاسی ایران و انجمن صنفی روزنامهنگاران ایران است و در همایشها و نشستهای تخصصی مرتبط با مسائل راهبردی، امنیت ملی و سیاست خارجی به عنوان سخنران و کارشناس مشارکت فعال دارد.