زمینی که آرام آرام فرومینشیند؛ هشدار فرونشست در کرمانشاه
شهریور 17, 1404
در سالهای اخیر، ناپیدا اما پیوسته، سطح زمین در برخی نقاط استان کرمانشاه بهسوی پایین حرکت کرده است. فرونشست تدریجی و شکلگیری فروچالههای ناگهانی، نشانههای هشداردهندهای هستند که از برداشت بیرویه از سفرههای آب زیرزمینی حکایت میکنند.
علت اصلی؛ خالی شدن سفرههای زیرزمینی
در دو دهه گذشته، بیش از ۹۰ درصد منابع آب استان در اختیار بخش کشاورزی بوده و حدود ۱۰ درصد مزارع با برداشتهای فراتر از سهم خود، خلأهایی در مخازن زیرزمینی ایجاد کردهاند. افزون بر این، صنایع آببر مانند کارخانجات قند، فولادی و نیروگاهها نیز بهصورت غیرمستقیم فشار مضاعفی بر آبخوانها وارد میکنند. وقتی ستونهای آبخوان خالی میشوند، رسوبات خاک فشرده شده و فرونشست غیرقابلجبران شکل میگیرد.
فرونشست زمین در کرمانشاه محتمل است
دشتهای در معرض خطر
در بررسیهای دانشگاه رازی، دشتهای ماهیدشت، روانسر، شیان و میاندربند در کانون این تهدید قرار دارند و فروچالهای که اخیراً در یکی از چاههای صحنه ریزش کرد، نمونهای از سقوط ناگهانی این سازوکار طبیعی است.
پیامد غیرقابلبازگشت
وقتی زمین حتی چند سانتیمتر فرونشیند، فضای متخلخل لایههای خاک که روزگاری آب در آن ذخیره میشد، فشرده و بدون قابلیت برگشت میماند. این یعنی حتی با اجرای برنامههای احیاء و تعادلبخشی، ظرفیت ذخیرهسازی مخازن زیرزمینی به اندازه قبل از فرونشست بازنخواهد گشت.
راهکارهای فوری برای مهار فرونشست
واقعی کردن قیمت آب و افزایش جرائم بازدارنده برای اضافه برداشت
نصب سامانههای نظارتی ماهوارهای و سنجش دقیق ارتفاع زمین نسبت به سطح دریا
استراتژیهای بلندمدت در مدیریت آب
استفاده از ظرفیت آب باران و هدایت آن از طریق چاههای تغذیهای؛ ظرفیت بالقوه حدود ۴۵ میلیون مترمکعب در سال
توسعه کشت محصولات کمآببر مانند زعفران و بهکارگیری پساب تصفیهشده در صنایع آببر
با اجرای همزمان این اقدامات، فرصت آن وجود دارد که کرمانشاه از لبه بحران فرونشست فاصله گرفته و چشمانداز پایداری در منابع زیرزمینی را تجربه کند.
**محمد رضوانی**
سردبیر و دبیر گروه سیاسی
محمد رضوانی روزنامهنگار باسابقه، تحلیلگر مسائل سیاسی و مدیر رسانهای با بیش از شانزده سال تجربه حرفهای در حوزه خبرنگاری سیاسی، تحلیل رویدادهای داخلی و بینالمللی و مدیریت تحریریههای خبری است. تمرکز اصلی وی بر تحولات سیاسی ایران، مسائل راهبردی خاورمیانه، دیپلماسی عمومی و جریانشناسی سیاسی میباشد.
**تحصیلات**
وی دارای مدرک کارشناسی ارشد علوم سیاسی از دانشگاه تربیت مدرس و کارشناسی روابط بینالملل از دانشگاه شهید بهشتی است. همچنین دورههای تخصصی تحلیل ژئوپلیتیک، امنیت ملی، جنگ نرم و دیپلماسی رسانهای را در مراکز معتبر داخلی و بینالمللی گذرانده است.
**سوابق حرفهای**
رضوانی فعالیت حرفهای خود را از اوایل دهه هشتاد به عنوان خبرنگار سیاسی در روزنامههای سراسری آغاز کرد. با گسترش فعالیتهایش در حوزه تحلیل سیاسی و مدیریت رسانه، وی مسئولیتهای گوناگونی از جمله دبیری گروه سیاسی در چندین روزنامه پرمخاطب و مدیریت سرویسهای خبری را بر عهده داشته است.
وی از سال ۱۳۹۸ به تیم تحریریه مجله خبری گویا پیوسته و به عنوان سردبیر و دبیر گروه سیاسی در این رسانه فعالیت میکند. در این مدت، سردبیری وی بر جهتگیری تحلیلی مجله و کیفیت محتوای سیاسی تأثیر چشمگیری داشته و تحلیلهای عمیق و گزارشهای دقیق وی درباره تحولات سیاسی ایران و منطقه، مورد توجه نخبگان و مخاطبان علاقهمند قرار گرفته است.
**تخصصها و حوزههای کاری**
تخصص اصلی رضوانی در تحلیل تحولات سیاسی داخلی، بررسی سیاست خارجی ایران، مسائل امنیتی خاورمیانه و جریانشناسی احزاب و گروههای سیاسی است. وی همچنین در زمینه مدیریت تحریریههای خبری، روزنامهنگاری تحلیلی، گزارشنویسی عمیق و مصاحبه با چهرههای سیاسی و اجرایی تجربه قابل توجهی دارد.
**روششناسی حرفهای**
رویکرد رضوانی در تحلیل سیاسی مبتنی بر پایش مستمر منابع خبری معتبر، اعتبارسنجی چندلایه اطلاعات، توجه به پیشینه تاریخی موضوعات و پرهیز از تحلیلهای شتابزده و سطحی است. وی در گزارشهای خود بر تفکیک واضح میان خبر و تحلیل، رعایت انصاف و بیطرفی، توجه به همه جوانب موضوع و پرهیز از جانبداری جناحی تأکید دارد.
**عضویت در نهادهای تخصصی**
وی عضو انجمن علوم سیاسی ایران و انجمن صنفی روزنامهنگاران ایران است و در همایشها و نشستهای تخصصی مرتبط با مسائل راهبردی، امنیت ملی و سیاست خارجی به عنوان سخنران و کارشناس مشارکت فعال دارد.